Ayni Yardım Nedir? Bordroda Nasıl Gösterilir?

İşverenler, çalışanların motivasyonunu yükseltmek ve onlara maddi konularda destek olmak için çeşitli yan haklar sunarlar. Bu yan hakların bir kısmı ise ayni yardım olarak bilinir. Ayni yardımlar, nakit olarak yapılan yardımlardan farklı değerlendirilir. Bu nedenle sürecin vergisel tarafına dikkat etmek önemlidir. Peki, ayni yardım ne demektir, bordroda yer alır mı ve vergilendirilir mi?

Ayni Yardımın Tanımı ve Hukuki Dayanağı 

Ayni yardım, çalışanlara sunulan ve nakdi olmayan yardımları ifade eder. Doğrudan nakit para vermek yerine yemek, yakıt, giysi, malzeme ve çeşitli hediyelerin verilmesi, ayni yardım sınıfına girer. Çalışanların yaşam koşullarını iyileştirme amacıyla sıkça tercih edilen bir yöntemdir.

Ayni Yardım ile Nakdi Yardım Arasındaki Fark 

Ayni yardım ile nakdi yardımın arasındaki fark, yardımın sunulma şeklidir. Ayni yardımda belirli bir konuda doğrudan yardım yapılırken nakdi yardımda sadece ek ücret verilir. Ayni yardım işlevselliği temel alır, nakdi yardımda ise kullanım alanı çalışana bırakılır.

4857 Sayılı İş Kanunu’nda Ayni Yardımın Yeri 

4857 Sayılı İş Kanunu’na göre işverenlerin ayni yardım sunması zorunlu değildir. Bu kanun işverenlerin ve çalışanların hak ve sorumluluklarını düzenler. Söz konusu sorumluluklar arasında ayni yardımlar yer almaz. Ayni yardım konusu Gelir Vergisi Kanunu kapsamındadır. Ayrıca bazı düzenlemeler ile işverenlere, ayni yardım verme karşılığında vergi muafiyetleri sunulur.

Ayni Yardım Türleri 

Ekstra ücret vermek yerine doğrudan yardım yapılan her konu, ayni yardımın konusu olabilir. En yaygın ayni yardım örnekleri arasında yemek, ulaşım, giyim, barınma, yakıt, eğitim, sağlık ve çocuk yardımları vardır.

Yemek ve Ulaşım Yardımları 

Yemek ve ulaşım yardımları, en popüler ayni yardımlardır. Hemen her iş yerinde mevcuttur. Özellikle insanın başlıca ihityacı olan yemek, genellikle işverenler tarafından karşılanır. Bu süreçte yemek kartları sıkça kullanılır. Ulaşım ise personel servisi veya abonman otobüs kartı şeklinde verilir.

Giyim, Barınma ve Yakıt Yardımları 

Giyim yardımları, genellikle çalışanların bir mağazadan giyim ürünleri alabilecekleri hediye çekleri ile sunulur. Barınma yardımı, daha çok şehir dışından getirilen çalışanlara lojman sunulması şeklindedir. Yakıt yardımı ise aslında ısınma ile ilgili yakıtı ifade eder ve eve ait faturaların işveren tarafından ödenmesini kapsar.

Eğitim, Sağlık ve Çocuk Yardımları 

Eğitim yardımları, çalışan ve çalışanın çocukları için ayrı ayrı sunulabilir. Çalışanların görev alanlarında kendilerini geliştirmeleri için işveren tarafından bir eğitim kurumu ile anlaşılabilir. Söz konusu çocuklar olduğunda ise genellikle defter, kitap, çanta gibi okul malzemeleri verilir.

Sağlık yardımlarına örnek olarak tamamlayıcı sağlık sigortalarını gösterebiliriz. Yasal olarak her çalışanın SGK sigortasına sahip olması zorunludur. İşverenler çalışanlarına, sağlık hizmetinin özel hastanelerden de alınabilmesini sağlayan tamamlayıcı sağlık sigortası yaptırırlar.

Bordroda Ayni Yardım Nasıl Gösterilir? 

Gelir Vergisi Kanunu’na göre ayni yardımlar, çalışanlara ödenen ücretlerle aynı şekilde değerlendirilir. Bu nedenle bordroda yer verilmesi gerekir. Yani ayni yardımın bordroda gösterimi, ücretlerin gösterimi gibidir. Çalışanın gelir vergisi kapsamında değerlendirilerek bordroya eklenir. Gelir vergisinden muaf olan yardımlar da buna göre hesaplanarak bordrolaştırılır.

Ayni Yardımın Brüt Maaşa Etkisi 

Ayni yardım, maaşa ek olarak verilen desteklerdir. Yani maaştan ayrı değerlendirilir. İşverenler, çalışanların brüt maaşını yatırıp sonrasında ayni yardım tutarlarını eklerler. Dolayısıyla ayni yardımlar, çoğu zaman brüt maaşı etkilemez.

Ayni Yardımın Vergisel Durumu 

Çalışanlara ayni yardımların sunulması, vergisel açıdan işverene ve çalışanın kendisine avantaj sağlar. Vergiye tabi tutulmayan bazı yardımlar sayesinde hem işverenin yardım yapması kolaylaşır hem de çalışanın maaşından söz konusu yardımlar için vergi kesintisi yapılmaz.

Gelir Vergisi Açısından Değerlendirme 

Ayni yardımların bazıları, gelir vergisinden muaf tutulur. Yani bu yardımlar için çalışandan gelir vergisi kesilmeyeceği için işveren de devlete çalışan adına vergi ödemez. Gelir vergisinden muaf ayni yardımlar şu şekildedir:

• Yemek kartı
• Çalışanlara iş yerinde verilen yemek
• Büyüklüğü 100 metrekareyi aşmayan lojmanların kira ve fatura giderleri
• Personel servisleri
• İş kıyafetleri
• Çalışanın brüt ücretinin %15’ini ve toplamda yıllık asgari ücret tutarını aşmayan miktardaki sağlık sigortası primleri

SGK Primi Açısından İstisnalar 

Çalışanlara yapılan yardımlar için SGK primleri açısından da istisnalar söz konusudur. Ayni yardımlar, SGK primlerine tabi değildir ve bu primlerden muaf tutulur.

İşverenler İçin Ayni Yardım Yönetimi 

Bir işveren olarak ayni yardımları titizlikle planlamalısınız. Yardımların amacına hizmet etmesi ve bu süreçte şirketin mali yapısına zarar vermemesi önemlidir. Bu süreçte TokenFlex’ten destek alarak ayni yardımları verimli bir şekilde yönetebilirsiniz.

Ayni Yardımların Planlanması ve Maliyet Yönetimi 

Ayni yardım planlaması, çalışanlara verilecek yardımların seçilmesiyle başlar. Yol ve yemek gibi temel yardımların yanında hangi destekleri sunacağınız önemlidir. Bu desteklerin çalışanlarınızın beklentilerini karşılaması ve ihtiyaçlarına çözüm olması gerekir.

Seçtiğiniz yardım kalemlerinin maliyetini de mutlaka hesaplamalısınız. Bu aşamada yardımlar için özel bir bütçe ayırıp bütçenin genişliği doğrultusunda yardım kalemi seçmenizde fayda var.

Çalışan Memnuniyetine Etkisi 

Ayni yardımların çalışan memnuniyetini artırması gerekir. Bu yardımları başlıca hedefi, çalışanların yaşam koşullarını iyileştirmektir. Çalışanlarınızın bazı eksiklerini yardımlarla karşılamanız durumunda kurumsal bağlılığı artar. Bu doğrultuda çalışan memnuniyeti olumlu etkilenir ve her bir çalışandan daha fazla performans görebilirsiniz. Aynı şekilde çalışan memnuniyeti için de destek seçimi önem taşır.

TokenFlex ile Ayni Yardım Yönetimi 

Ayni yardım yönetimini TokenFlex ile yaparak tüm karmaşadan kurtulabilirsiniz. Kullanıcı dostu uygulamaya sahip olan ve birçok kampanya sunan dijital yemek kartı TokenFlex Yemek ile çalışanlarınızın memnuniyetini artırabilirsiniz. Ayrıca her bir yardım için ayrı ayrı düşünmek yerine TokenFlex Hediye ve TokenFlex Plus çözümlerinden faydalanabilir, seçim özgürlüğünü çalışanlarınıza bırakabilirsiniz. Tüm bu ayni yardımları vergi muafiyetlerinden yararlanarak yapmak için hemen TokenFlex’e başvurun.

Ayni Yardım Hakkında Sıkça Sorulan Sorular 

Ayni yardım ve nakdi yardım arasındaki fark nedir?

Ayni yardım çalışanlara doğrudan yemek, personel servisi, lojman gibi çözümler sunulmasıdır. Nakdi yardım ise belirli bir yardım konusunda ek ücretler verilmesidir.

Ayni yardım vergiden düşülebilir mi?

Çalışanlara yapılan ayni yardımların vergiden düşülebilmesi mümkündür.

Hangi durumlarda ayni yardım yapılabilir?

Yemek ve yol gibi temel ayni yardımlar her durumda yapılabilir. Eğitim yardımları okul başlama dönemlerinde, hediye yardımları bayram ve özel günlerde sunulabilir.